btnmenu
telegram-drsalamat

کمال­گرایی در افراد چاق و عدم موفقیت

 مجله سلامتمقالات سلامت ,     منتشر شده در159 روز پیش ,      بدون دیدگاه ,      64

    اشتراک گذاری مطلب :
  • facebook
  • twt
  • google

کمال­گرایی در افراد چاق و عدم موفقیت

 

کمال­گرایی در افراد چاق و عدم موفقیت در کاهش وزن

کمال گرایی به عنوان یک خصوصیت شخصی، نشانگر درنظرگرفتن استانداردهای عالی و سطح بالا برای زندگی و انجام کارهاست. با این حال این خصوصیت گاهی به شکل ترسیم استانداردهای عالی غیرضروری و بی ­دلیل پدیدار می­ شود و به فرد آسیب می­ رساند.

از این رو، کمال­گرایی یک مقوله چند بعدی بوده و بین بهنجار بودن و نابهنجار بودن آن تمایز وجود دارد. کمال­گرایی به معنای بهنجار و خوب آن، به انجام کارها بصورتی مطلوب، کامل و آگاهانه، اشاره دارد. ولی در معنای منفی و ناسازگار آن، فرد تنها می­ خواهد که کامل باشد ولی برای تحقق بخشیدن به آن تلاش خاصی نمی­ کند و بصورتی ذهنی تصویرسازی ایده ­آلی از خود خواهد داشت. تنها تلاشی که این فرد انجام می ­دهد این است که نقطه ضعف­ های خود را بپوشاند.

در چنین حالتی خود را طبق تصویر آرمانی و ذهنی مطلوبی که از خودش دارد فرض می­ کند تا جایی که خود را در زمینه­ های اخلاقی، عقلی و معنوی و گاهاً اجتماعی کامل و برتر از دیگران حس می­ کند درحالیکه در دنیای واقعیِ بیرونی چنین نیست. این افراد حساسیت بسیار بالایی به انتقاد خواهند داشت و سریع واکنش نشان می­ دهند. زودرنج هستند و بشدت نیازمند تأیید دیگران می­ باشند. انتظارات سطح بالایی از دیگران دارند و اگر در برآورده ساختن توقعات خود موفق نشود، بشدت احساس  بی­ارزشی و ناامیدی م ی­کنند. گاهی کمال­گرایی پاسخی ناخودآگاه به احساس حقارت و بی­لیاقتی درونی است. یعنی چون فرد احساس بی ارزشی می­ کند و از این بابت ناراحت است و برایش قابل تحمل نیست با افکار کمال­گرایانه، به خود تسکین می ­دهد. و گاهی کمال­گرایی بخاطر خودشیفتگی است.

افراد کمال­گرا کوچکترین اشتباه خود را گناهی نابخشودنی درنظر می­ گیرند و مضطربانه منتظر پیامدهای منفی خواهند بود. پس اولین و مهمترین خصوصیت کمال­گرایی به شکل ناسازگار و منفی آن، ترس از اشتباه کردن است. دومین خصوصیت، عمل­گرا نبودن و فقط در قالب ذهنی کارها را ایده آل در نظر گرفتن است. کمال­گرایان بهنجار با رسیدن به اهداف­شان، احساس شادمانی می­کنند، درمقابل، کمال­گرایان نابهنجار هرگز از عملکردشان راضی نیستند و فقط در انتظار آینده هستند.

بصورت کلی سه نوع کمال­گرایی نابهنجار وجود دارد:

۱- کمال­گرایی خودمدار: عبارت است از تمایل به وضع معیارهای بسیار بالا و غیرواقع­ بینانه برای خود و تمرکز بر نقص­ ها و شکست­ ها در عملکرد خویش و نظارت دقیق به آن­ها برای جلوگیری از اضطراب.
۲- کمال­گرایی دیگرمدار: دربرگیرنده این اعتقاد در فرد است که دیگران نیز باید در اعمال و کارکردهای خود کامل باشند لذا از دیگران براحتی انتقاد می­ کند و بشدت در حال تذکر دادن و نصیحت کردن است.
۳- کمال­گرایی جامعه مدار: عقیده­ ای است در فرد مبنی بر اینکه دیگران از او انتظار کامل بودن دارند و او باید انتظارات آنان را جهت کسب تایید، برآورده سازد.

کمال­گرایی نابهنجار و افکار منفی مرتبط با آن مثل نگرانی افراطی در مورد شکل و وزن و رژیم غذایی فشرده، در تداوم چاقی افراد و عدم موفقیت در کاهش وزن بشدّت مؤثر است. در این حالت ذهن فرد بر ناخشنودی بدنی و هیجانات منفی مرتبط با آن مثل عصبانیت، غم، عذاب وجدان از عدم رعایت رژیم غذایی و … متمرکز می ­شود. هیجانات منفی به نوبه خود باعث می ­شود که فرد برای کسب تسکینی لحظه ­ای به خوردن و آشامیدن پناه ببرد. بارها در جامعه افراد چاقی را مشاهده کرده­ ایم که گفته ­اند به خاطر هسرانمان تصمیم به لاغری گرفته ­ایم. این افراد به احتمال زیاد کمال­گرای جامعه مدارند ولی نسبت به این مقوله آگاهی ندارند. بنابراین پیشنهاد می ­شود افراد چاق برای خودآگاهی و موفقیت در امر لاغری به متخصصین مشاوره و روانشناسی مراجعه نمایند.

مهدی علی­محمدی       

روانشناس و مشاور خانواده

  بدون دیدگاه

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *